نکاتی در مورد شبکه فاضلاب بیمارستانی

یکی از اصلی ترین مشکلات بیمارستانها در طول زمان بهره برداری و استفاده و نگهداری   ٬  مشکلات شبکهء فاضلاب بیمارستان میباشد .

 گذشته از مباحثی که در طراحی شبکه فاضلاب بیمارستانی بایستی مد نظر قرار گیرد ٬  بعلت الزامات خاص  فضای درمانی  ، مواردی همچون  :  بهسازی  اجتناب ناپذیر  تجهیزات و بخش های  بیمارستانی  ،  تغییرات مداوم  در انواع تجهیزات پزشکی  و بیمارستانی  جدیدالورود  و . . . . .  موجب میگردد تا همواره  در لوله کشی های سیستم  فاضلاب بیمارستانی  شاهد  تغییراتی در طول شبکه - شیب شبکه  - قطر شبکه - و ....  بوده   و به همین دلیل  بیشترین حجم عملیات  نگهداشت اماکن درمانی  را  ، تغییرات و تعمییرات شبکه فاضلاب بیمارستانی به خود اختصاص میدهد .

بایستی توجه  نمود که در توسعه و  بازسازی بخش های بیمارستانها   ٬   مصارف جدیدی  که منجر به  تغییرات در حجم  و  نوع  فاضلاب حاصله  خواهد شد ٬  ایا با توان و  قطر  و شیب  و  طول شبکهء  لوله های فاضلاب  موجود  همخوانی دارد یا خیر  ؟

 پس از در نظر گرفتن این مهم ٬  یادمان باشد   در هر شرایطی  لوله های افقی  فاضلاب در بیمارستانها  ٬ بایستی سریعا و  با کمترین فاصله  به لوله های اصلی عمودی ( رایزرهای عمودی ) وصل و ادامه آنها به صورت عمودی قرار گیرد .  فاضلاب بیمارستانی میتواند  مملو  از انواع  وسایل یکبار مصرف بهداشتی  -  تکه های پوسیدهء طی های طنابی نظافتچی ها   - لوازم بهداشتی زنانه  -  چسب و باندهای طبی - و . . . . باشد .  لهذا  قطر لوله ها و عمودی بودن انها در هر شرایطی بایستی در  الویت انتخاب و اجراء باشد  . همواره متذکر شده ام که   لولهء  فاضلاب  افقی  ٬  یعنی بمب ساعتی ٬  اگر به این موضوع توجه نشده باشد ،  شما هر لحظه بایستی امادگی گرفتن لوله فاضلاب  افقی در بیمارستان را داشته باشید .

 از طرفی در صورت اجبار به اجرای افقی  شبکه  فاضلاب بیمارستانی  ٬   این اجراء باید به گونه ای باشد که  فاضلاب به صورت ثقلی  جریان یافته  و  شبکه ء  لوله های فاضلاب  خود به خود تمیز شوند .  دقت شود  مواد جامد و مایع در طول مسیر حرکت در شبکه  لوله های فاضلاب  ٬  بایستی بدون نشست (رسوب ) - ارام -  بدون صدا  - بدون لرزش  - بدون مزاحمت  و به سمت سپتیک اصلی به صورت ثقلی  حرکت نماید.

یکی دیگر از مهمترین  مشکلات  در شبکهء  فاضلاب بیمارستانی  مسئلهء خروج و نشط هوا و گازهای الوده  از شبکه فاضلاب  به داخل فضای ساختمانها میباشد . چیزی که در اماکن غیر درمانی شاید اهمیت چندانی نداشته باشد ٬ لیکن در اماکن  درمانی به دو دلیل اصلی ( نوع گاز فاضلاب خروجی  -  ظرافتهای سلامتی بیماران ) بسیار مهم و در مواقعی نظیر اپیدمی ها و یا شیوع عفونت های بیمارستانی ٬ کاملا حیاتی میباشد .

 از  انجاییکه وظیفهء خروج این گازها از شبکه فاضلاب  ٬ به لوله های  ونت  سپرده شده است ٬ پر واضح است که در صورت بروز مشگل  نشط بو  و گازهای الوده در داخل فضای ساختمان بیمارستان ٬ قریب به یقین بایستی دانست که لوله های ونت این سیستم دچار معضل گردیده است .

یکی از این معضلات میتواند ایجاد فشار معکوس یا مکش سیفونی بوده باشد . پدیدهء فشار معکوس یا مکش سیفونی موقعی به وجود خواهد امد که فشار داخل لوله های هوا  ( ونت )  از حدود  اتمسفر  کمتر باشد . در چنین شرایطی  بایستی چک شود  که عمق اب  هوابندی  سیفون ٬ در اخرین  و پایین ترین  شاخهء افقی شبکه  فاضلاب  که به لوله های قائم  متصل میشود   در چه حدی است ؟ 

 این ارتفاع اب  در هوابندی سیفون ها  بایستی به شرح ذیل باشد : در ساختمان های تا سه طبقه حد اقل ارتفاع این ستون اب از زیر زانوی پایین لولهء قائم  ۴۵ سانتیمتر     -     در ساختمانهای بلندتر از سه طبقه تا پنج طبقه ٬ این فاصله حداقل  ۷۵ سانتیمتر     -    در ساختمان های بلند تر از پنج طبقه این ارتفاع ستون اب در هوابندی سیفون  ٬ حداقل بیش از یک طبقه باشد  .

یکی دیگر از معضلات شبکه فاضلاب بیمارستانی  وصل غیر کارشناسی خروجی بعضی از دستگاههای بخار ساز  به شبکهء فاضلاب بیمارستان است . یادمان باشد که  دستگاههایی که گرمای فاضلاب خروجی انها ٬ بیش از  ۶۵  درجه سانتیگراد است ٬ (مثل سیستم هایی که توانایی  بخار سازی و یا مصرف بخار دارند و همچنین سیستم هایی که با اب داغ  کار میکنند )  نباید فاضلاب خروجی شان  مستقیما  به شبکه فاضلاب وصل و تخلیه شوند ٬ بلکه بایستی  فاضلاب خروجی انها ابتداء  از سیستم های خنک کننده عبور و پس از رسیدن  به درجه حرارت  حداکثر  ۴۵ درجه سانتیگراد ٬ و خنک شدن ٬ به شبکه فاضلاب بیمارستانی وصل گردند .

عدم رعایت این مطلب نه تنها مشکلاتی را در عمر سیستم لوله کشی  ایجاد میکند ٬  بلکه باعث  ایجاد گاز های خطر ناک عفونی  و بالارفتن  ریسک عفونتهای بیمارستانی خواهد بود و  این موضوعی است که بایستی در طول مدت بهره برداری و ادامه فعالیت بیمارستان ٬ و برای کلیهء دستگاهها و تجهیزات جدید و قدیمی بکارگیری شده در بیمارستان ٬ همواره مد نظر قرار گیرد . 

 منبع :

http://www.environmentalhealth.ir